Nowe kierunki kształcenia - ARANŻACJA WNĘTRZ oraz PROJEKTOWANIE WYROBÓW ARTYSTYCZNYCH!

Arrow up
Arrow down
Chcesz w przyszłości studiować architekturę?
Malarstwo?
Rzeźbę?
Grafikę?
Zostań uczniem naszej szkoły! My przygotujemy Cię do tych studiów!

Motywy religijne w pracach uczniów i absolwentów LP w Krośnie

               Wystawa niniejsza z racji miejsca oraz skali jest wyjątkową okazją prezentacji prac o tematyce religijnej, powstałych w okresie dwudziestu niemal lat w Liceum Plastycznym im. Tadeusza Brzozowskiego w Krośnie. Składa się na nią zbiór ponad 20 rzeźb, płaskorzeźb i obrazów wykonanych na zajęciach snycerstwa i wyrobów unikatowych. Tematy religijne były chętnie podejmowane przez uczniów realizujących prace semestralne i dyplomowe, a wybór ten był zwykle umotywowany chęcią własnej, autorskiej interpretacji wątków sakralnych, lub wyrazem fascynacji którymś z wybitnych dzieł historycznych, z pewnością był też w wielu przypadkach świadectwem głębokiej wiary.
Szlachetny wzór i źródło inspiracji od lat stanowi słynny późnogotycki poliptyk Zaśnięcia Najświętszej Marii Panny w Krakowie dłuta Wita Stwosza. Efekty trudu skopiowania kilkunastu portretów ze skrzydeł tego ołtarza w polichromowanej płaskorzeźbie są prezentowane na wystawie. Znajdziemy na niej również „Sąd Ostateczny”- płaskorzeźbę-tryptyk, gdzie trzy symboliczne postacie sprawujące władzę nad sądzonym ludem stanowią osie kompozycji, a syntetycznie modelowane draperie nawiązują do bogatych, poruszonych szat Średniowiecza.
Autorską rzeźbą jest również „Ukrzyżowany” w ujęciu apokryficznym, zachęcającym do zadumy, refleksji. Wyciągnięta postać Chrystusa tworzy z belką poziomą kształt krzyża, a forma i ekspresyjna faktura przypomina najlepsze tradycje polskiej rzeźby (Antoni Rząsa).
Ukrzyżowanie jest głównym tematem w sztuce sakralnej, stąd obecność pięciu wersji tej sceny, w różnym stopniu sięgających do wybranych wzorców. „Krucyfiks wg Cimabuego” to przestrzenna interpretacja dzieła malarskiego Włocha Cenni di Pepo, wybitnego XIII wiecznego twórcy fresków, obrazów i mozaik, działającego w orbicie sztuki Bizancjum.
Równie ambitnym zadaniem była rzeźbiarska transpozycja postaci Chrystusa na krzyżu z tablicowego ołtarza w Isenheim Mathisa Grunewalda. Wyszukana i naturalistyczna ekspresja tej sceny była również źródłem niemal perfekcyjnej malarskiej kopii fragmentów w formie małego olejnego tryptyku.
Wyróżniającą się płaskorzeźbą jest „Ucieczka do Egiptu”. Jej autor (obecnie duchowny) wykorzystał finezyjny stylistycznie drzeworyt Stanisława Ostoi-Chrostowskiego, profesora i powojennego rektora ASP w Warszawie.
Część prac dotyka sztuki ludowej lub regionalnej; „Chrystus Frasobliwy”  klasyczny temat polskiej prowincji pojawia się tu w wersji studyjnej, niemal akademickiej, znamionującej wszak głęboką identyfikację autorki z motywem. „Kapliczka Świętej Rodziny” to praca autorska uczennicy zachwyconej kapliczkami z Rogów, jej rodzinnej miejscowości. „Matkę Boską z Dzieciątkiem” wyrzeźbiła z pietyzmem absolwentka według oryginalnej, XIX wiecznej figury z Miejsca Piastowego.
Jest grupa rzeźb upamiętniająca szczególne wydarzenia związane z Podkarpaciem: wizytę Ojca Świętego Jana Pawła II w Krośnie, kanonizację św. Jana z Dukli, cerkiew w Komańczy, która uległa pożodze. Na szczególną uwagę zasługuje pełne wyrazu, całopostaciowe ujęcie św. Jana z Dukli jako wyobrażona, autorska wizja ucznia, nawiązująca stylistycznie do barokowych posągów świątynnych.


Ponieważ wystawa obejmuje prawie wyłącznie rzeźbę w drewnie, warto przywołać historię tej ciekawej dziedziny.
Snycerstwo (z niem. “Schnitzerei”) - to termin łączący sztukę i rzemiosło artystyczne, a dotyczy ręcznego kształtowania drewna (dawniej również kamienia) za pomocą narzędzi. Historyczny związek tej profesji z rzeźbą jest szczególnie widoczny w średniowieczu; gotyckie dzieła twórców górnoreńskich (Tilman Riemenschneider) to głównie pełnofiguralne, rozbudowane ikonograficznie i niezwykle kunsztowne zespoły ołtarzowe Na rozwój rzeźby germańskiej znaczący wpływ miało snycerstwo Wikingów z X wieku.
Starożytność jest reprezentowana przez drewniane relikty sepulkralne z Egiptu, wiadomo również o popularnych w Grecji archaicznej figurkach kurosów. Renesans i wieki późniejsze, to dominacja kamienia i spiżu, warto jednak wspomnieć o pięknych, polichromowanych portretach dam toskańskiego Quattrocenta, czy idealistycznych kompozycjach Hiszpana Diega de Siloe', eksponujących plastyczne cechy materiału. Poza Europą spotkamy animistyczne wyobrażenia duchów, maski rytualne, fetysze, totemy, bębny, idiofony z Afryki, Azji, Ameryki, Oceanii. Zadziwiająco dojrzałe cechy artystyczne posiada snycerstwo dalekowschodnie, szczególnie japońskie. W XII - XIII wieku powstało tam wiele wybitnych, realistycznych posągów.

W Polsce średniowiecznej odnotować należy działalność kilku mistrzów niemieckich. W Krakowie na przełomie XIV i XV wieku wspólne bractwo tworzyli snycerze, tokarze, stolarze i malarze, we Wrocławiu natomiast samodzielny cech snycerzy istniał już w 1386 roku. Obowiązywała hierarchia, w której uczeń zajmował najniższy szczebel. Wyżej stał czeladnik, który mógł awansować na “brata” lub “towarzysza”, a po “wyzwoleniu” i odbyciu wędrownej praktyki w obcych warsztatach, po złożeniu egzaminu zostać majstrem. Wybitnych artystów nagradzano obywatelstwem miasta, przywilejami, tytułami cechowymi. Wit Stwosz podczas realizacji Ołtarza Mariackiego, w dowód uznania został zwolniony z podatków przez Radę Miejską Krakowa, a w 1484 roku mianowany Starszym Cechu Malarzy i Rzeźbiarzy. Honory te były odosobnione, gdyż twórcy mieli status zwykłych rzemieślników, a ich wytwory prezentowały zróżnicowany poziom. Liczne musiały być wówczas warsztaty, skoro w katedrze w Ulm spotkamy 50 ołtarzy z tego okresu.

Snycerstwo służyło również artystom jako metoda dekoracji ław, stalli, ambon, konfesjonałów, prospektów organowych. Biologiczna tkanka dawnych dzieł z trudem opierała się destrukcji, jednak zagrożenie stanowiły nie tylko owady i pleśń. W epoce Reformacji płonęły stosy z tysiącami drewnianych rzeźb ołtarzowych, a świątynia w Antwerpii została przez tłum w amoku całkowicie ogołocona.

We współczesnej rzeźbie, bardzo różnorodnej stylistycznie, drewno wspaniale brzmi w analityczno - kubistycznych posągach Osipa Zadkine'a oraz ażurowych monumentach Henry Moore'a i Barbary Hepworth. Wielbił drewno w swych nowatorskich, syntetyczno - symbolicznych kompozycjach rumuński cieśla i snycerz, jeden z najwybitniejszych rzeźbiarzy w historii Constantin Brancusi. Na miano geniusza rzeźby w drewnie zasługuje Ernst Barlach, który w swoich niezwykle zwartych, ekspresyjnych formach łączył tradycje średniowieczne ze sztuką ludową i egzotyczną. Znaczną część jego twórczości (381 prac) zniszczyli naziści w 1939 roku.
W sztuce polskiej do najwybitniejszych snycerzy zaliczamy Xawerego Dunikowskiego, Antoniego Rząsę, Adama Smolanę, Stanisława Kulona. Wielkie zasługi w nauczaniu tej dziedziny ma szkoła zakopiańska z jej patronem Antonim Kenarem

Nowoczesny warsztat snycerski jest podobny do tego sprzed stuleci, oferuje wprawdzie bogatszą gamę doskonałych narzędzi, lecz nie gwarantuje artystycznego sukcesu. Tu liczy się jak niegdyś talent, wyobraźnia i pracowitość. Snycerstwo jest sztuką odwołującą się do historii i regionalnych korzeni, trudną technicznie, wymagającą głębokiej znajomości tworzywa, a nade wszystko odczuwania jego magii.
Zwiedzając wystawę pamiętajmy zatem, że jest ona efektem wielkiego wysiłku twórczego młodych ludzi, dziełem mogącym stanowić poważne wyzwanie dla niejednego doświadczonego artysty.

                                                                                                                                               Paweł Leszega




Jesteś tutaj: Home Motywy religijne w pracach uczniów LP

 

Ta strona używa plików Cookies. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień Cookies w przeglądarce.